Boekhandel zonder papier…een epifanie.

Het E-book komt er aan, dat is onvermijdelijk. Hoewel ik me niet voor kan stellen hoe een uit de kluiten gewassen rekenmachine ooit een fijne leeservaring kan bewerkstelligen, besef ik ook dat dat hoogstwaarschijnlijk aan mij ligt. Ik heb misschien gewoon te weinig fantasie en ben, hoewel niet in alle opzichten, redelijk ouderwets. Wat techniek betreft zeker. Ik kan me nog steeds verbazen over de werking van een mobiele telefoon, of internet. Dat is misschien wat sneu voor iemand van 24, dat weet ik. Toch geloof ik wel dat men over niet al te lange tijd in staat is een computerscherm prettig leesbaar te laten zijn, en vrijwel geluidloos. Hoewel zo’n E-book niet lijkt op een boek, heeft het in ieder geval alle praktische functies van een boek in zich. Daarom begrijp ik ook best dat er in de nabije toekomst een groep mensen zou kunnen zijn die zo’n E-book wel kunnen waarderen. Ik had me al bij het rijtje archaïsche boekhandelaren geschaard dat daar een beetje huiverig voor is. Ik zag die ontwikkeling eerlijk gezegd als een bedreiging, waar ik nog maar even niet over na wilde denken. Kop in het zand en wachten tot de wereld is overgenomen door robots, dat leek me wel wat. En intussen als enige van die echte papieren boeken blijven verkopen aan medestanders, steeds minder, waarschijnlijk. Lijkt me nog steeds een goed plan.

Maar vandaag besefte ik opeens dat de intrede van het E-book niet het einde van de boekhandel hoeft te betekenen. Althans, niet voor de goede, zelfstandige kwaliteitsboekhandel. Zelfs al verdwijnt het papieren boek in zijn geheel, (wat ik zeker niet hoop en ook niet geloof(maar ja, wat weet ik er van?)) dan nog heeft de goede boekhandel wel degelijk een functie. Er wordt wel gesuggereerd dat de kleine boekhandel gedoemd is om te verdwijnen in de schaduw van grote ketens en de internetwinkel, maar eigenlijk is het waarschijnlijker dat juist die ketens verdwijnen. Dit verandert niet door E-books, als je erover nadenkt. Er wordt van het digitale boek wel gezegd dat het de tussenhandel overbodig maakt; van producent direct naar de consument. Dat is natuurlijk niet helemaal waar. Voor de top 10 en de anonimiteit kun je ook prima online je boodschappen doen, zeker als je al weet welk boek je gaat kopen. Voor een goed advies, een onverwachte keuze en die echte boekhandelsfeer heb je echt die eigenwijze kleine boekhandel nodig. Het is misschien een gek idee, en het zal even duren voor er echt sprake van is, maar in principe is een boekhandel zonder papier niet helemaal ondenkbaar. Hoeveel ik ook hou van boeken, papier, een mooie kaft en een goedgesorteerde boekenkast, ik vind toch dat uiteindelijk mensen de sfeer maken. Het lijkt me belangrijk om het papieren boek te behouden, het echte boekengevoel, en ik zal alles doen wat in mijn macht ligt om het boek niet te laten verdwijnen. Misschien ligt daar de toekomst van de kleine boekhandel; het behoud van het papieren boek. Maar mocht blijken dat dat boekengevoel ook in een computertje past, dan geloof ik dat er nog steeds een hele mooie toekomst voor de zelfstandige boekhandel in het verschiet ligt.